Biển Chết của Jorge Amado là một tiểu thuyết thấm đẫm hơi thở đại dương, nơi biển cả không chỉ là bối cảnh mà trở thành một thực thể sống, vừa nuôi dưỡng vừa hủy diệt đời người. Lấy không gian là thành phố cảng Salvador của Brazil, tác phẩm mở ra thế giới của những thủy thủ nghèo, những con người gắn số phận mình với sóng gió, với niềm tin định mệnh và với cái chết luôn rình rập sau mỗi chuyến ra khơi.
Jorge Amado xây dựng câu chuyện bằng giọng văn vừa mộc mạc vừa giàu chất thơ. Biển trong Biển Chết không mang vẻ lãng mạn êm đềm, mà hiện lên dữ dội, huyền bí, mang sức mạnh của thần linh. Với những người dân biển, đại dương là nguồn sống duy nhất, nhưng cũng là nơi cướp đi chồng, cha, con trai của họ bất cứ lúc nào. Sự song hành giữa sự sống và cái chết tạo nên bầu không khí ám ảnh, bao trùm toàn bộ tác phẩm, khiến từng trang sách luôn phảng phất cảm giác bất an.
Trung tâm của Biển Chết là câu chuyện tình yêu và số phận của những con người bình dân. Tình yêu trong tác phẩm không được lý tưởng hóa hay lãng mạn hóa theo kiểu mơ mộng, mà gắn chặt với nỗi lo sinh tồn, với sợ hãi mất mát và với ý thức sâu sắc về sự hữu hạn của đời người. Những mối quan hệ được xây dựng trên nền tảng của sự gắn bó bản năng, của khát vọng được yêu và được sống trọn vẹn, dù ngày mai có thể không còn.
Một điểm đặc sắc của Biển Chết là cách Jorge Amado hòa trộn hiện thực xã hội với yếu tố tín ngưỡng dân gian. Thần biển, những truyền thuyết và niềm tin tâm linh xuất hiện như một phần tự nhiên trong đời sống nhân vật, phản ánh cách con người tìm kiếm sự an ủi trước những bất trắc không thể kiểm soát. Biển cả vì thế mang dáng dấp của một vị thần vừa hào phóng vừa tàn nhẫn, quyết định số phận con người bằng những quy luật khắc nghiệt mà không ai có thể cưỡng lại.
Bên cạnh yếu tố định mệnh, Biển Chết còn là bức tranh hiện thực về sự nghèo đói và bất công xã hội. Những thủy thủ trong tác phẩm sống cuộc đời lam lũ, bị bóc lột sức lao động, gần như không có lựa chọn nào khác ngoài việc tiếp tục ra khơi. Jorge Amado không lên án bằng giọng điệu gay gắt, mà để hiện thực tự lên tiếng qua những phận người cụ thể, qua những bi kịch lặp đi lặp lại như một vòng luẩn quẩn không lối thoát.
Văn phong của Jorge Amado giàu nhạc tính, nhiều đoạn văn mang nhịp điệu như những câu hát biển, vừa buồn vừa hùng tráng. Ông viết về cái chết với sự bình thản lạ lùng, như thể đó là điều tất yếu đã được chấp nhận từ lâu. Chính sự bình thản ấy lại khiến nỗi đau trở nên sâu sắc hơn, bởi nó cho thấy con người đã quen sống chung với mất mát đến mức nào.
Biển Chết không phải là cuốn tiểu thuyết dễ đọc theo nghĩa giải trí, nhưng là một tác phẩm giàu sức ám ảnh và nhân văn. Nó đưa người đọc đến gần hơn với những con người ở rìa xã hội, những số phận bị sóng gió vùi dập nhưng vẫn giữ được tình yêu, niềm tin và khát vọng sống. Qua đó, Jorge Amado khắc họa biển cả như một biểu tượng khắc nghiệt của đời sống, nơi con người nhỏ bé nhưng vẫn kiên cường tồn tại, yêu thương và chấp nhận số phận của mình.




