Ngày Mai Của Những Ngày Mai… của Nguyễn Ngọc Tư là một tập truyện ngắn mang đậm phong vị quen thuộc của nhà văn Nam Bộ, nhưng đồng thời cũng cho thấy sự lắng sâu và trầm tĩnh hơn trong cách nhìn về con người trước những biến động âm thầm của đời sống đương đại. Tác phẩm không kể những câu chuyện “lớn”, không đẩy xung đột đến cao trào dữ dội, mà kiên nhẫn lần theo những rung động nhỏ bé, mong manh, thường trực trong tâm hồn những con người sống ở rìa xã hội.
Các nhân vật trong tập truyện phần lớn là những con người bình thường đến mức dễ bị bỏ quên: người đàn bà sống lặng lẽ bên bờ sông, kẻ tha hương mưu sinh nơi đất khách, những phận người chật vật giữa gia đình đổ vỡ, tình yêu không trọn vẹn, hoặc niềm tin dần mòn theo năm tháng. Họ không có tên tuổi lẫy lừng, không mang sứ mệnh lớn lao, nhưng mỗi người đều mang trong mình một nỗi niềm riêng, một “ngày mai” chưa định hình, vừa hy vọng vừa bất an.
Cốt truyện của các truyện ngắn trong tập thường rất giản dị. Có truyện chỉ xoay quanh một cuộc gặp gỡ ngắn ngủi, một ký ức bất chợt trở về, hay một khoảnh khắc nhận ra sự thay đổi không thể cưỡng lại của đời sống. Nguyễn Ngọc Tư không chú trọng kể chuyện theo lối thắt nút – mở nút, mà để câu chuyện trôi chậm, dàn trải theo dòng cảm xúc và suy nghĩ của nhân vật. Chính sự chậm rãi ấy tạo nên chiều sâu, khiến người đọc bị cuốn vào thế giới nội tâm nhiều hơn là hành động bên ngoài.
“Ngày mai” trong tập truyện không phải là lời hứa chắc chắn. Đó thường là một khái niệm mơ hồ, đôi khi là điểm tựa tinh thần duy nhất để nhân vật tiếp tục sống, đôi khi lại là nỗi lo lắng lơ lửng. Có người tin rằng ngày mai sẽ khác, sẽ tốt hơn hôm nay, nhưng cũng có người hiểu rằng ngày mai chỉ là sự lặp lại của những ngày đã qua, chỉ khác ở cảm giác con người đã mỏi mệt hơn.
Giọng văn Nguyễn Ngọc Tư trong tập sách vẫn giữ được sự mộc mạc, giàu hình ảnh và thấm đẫm chất Nam Bộ, nhưng được tiết chế, ít phô bày cảm xúc hơn. Nỗi buồn hiện diện khắp nơi, song không bi lụy; nó lặng lẽ, dai dẳng, như hơi nước bám trên da thịt người đọc. Những câu văn ngắn, tưởng chừng đơn sơ, lại có khả năng gợi mở dư âm dài lâu.
Ý nghĩa của Ngày Mai Của Những Ngày Mai… nằm ở cách tác giả đặt con người trước thời gian. Tập truyện gợi ra câu hỏi về việc con người bám víu vào tương lai để sống, ngay cả khi tương lai ấy mờ nhạt và mong manh. Nó cho thấy sức chịu đựng bền bỉ của những phận người nhỏ bé, những người vẫn bước tiếp dù không chắc mình đang đi về đâu.
Đây là một tập truyện không ồn ào, không kịch tính, nhưng giàu sức ám ảnh. Với những ai yêu văn chương của Nguyễn Ngọc Tư, cuốn sách giống như một khoảng lặng, nơi người đọc có thể soi thấy chính mình trong những “ngày mai” còn bỏ ngỏ của đời sống.
