Nữ Hoàng Cuối Cùng của Anchee Min là tiểu thuyết lịch sử tái hiện cuộc đời đầy biến động của Từ Hi Thái Hậu – người phụ nữ từng nắm giữ quyền lực tối cao ở triều đình Mãn Thanh trong những năm tháng cuối cùng của đế chế. Tác phẩm đưa người đọc bước vào không gian Tử Cấm Thành, nơi quyền lực, âm mưu và số phận đan xen trong một thời đại đang đi dần đến hồi kết.
Nhân vật trung tâm là Từ Hi, từ một thiếu nữ xuất thân bình thường được tuyển vào hậu cung, từng bước vươn lên vị trí tối thượng trong triều đình. Anchee Min không xây dựng hình ảnh một “yêu hậu” tàn nhẫn như nhiều định kiến lịch sử từng khắc họa, mà cố gắng phác dựng một con người nhiều mâu thuẫn: thông minh, nhạy bén chính trị, yêu cái đẹp và khao khát bảo vệ triều đại theo cách bà tin là đúng. Qua góc nhìn tiểu thuyết, Từ Hi hiện lên vừa kiêu hãnh vừa cô độc, vừa cứng rắn vừa chất chứa những tổn thương riêng tư.
Bối cảnh lịch sử của cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX được khắc họa rõ nét: sự suy yếu của nhà Thanh, áp lực từ các cường quốc phương Tây, phong trào cải cách và những cuộc nổi dậy trong nước. Tất cả tạo nên một sân khấu chính trị phức tạp, nơi mỗi quyết định đều có thể thay đổi vận mệnh quốc gia. Anchee Min lồng ghép những biến cố lớn như chiến tranh, cải cách và sự xâm nhập của văn hóa phương Tây vào đời sống cung đình, qua đó cho thấy sự giằng co giữa truyền thống và hiện đại.
Điểm đặc biệt của Nữ Hoàng Cuối Cùng nằm ở giọng kể giàu cảm xúc. Tác giả sử dụng ngôi kể gần gũi, tập trung vào nội tâm nhân vật, giúp người đọc tiếp cận lịch sử qua trải nghiệm cá nhân hơn là những con số và sự kiện khô cứng. Những chi tiết về nghi lễ, trang phục, nghệ thuật cung đình và đời sống hậu cung tạo nên bầu không khí cổ trang sống động. Song song với đó là nhịp điệu bi kịch khi triều đại từng hùng mạnh dần lụi tàn trước sức ép của thời cuộc.
Tác phẩm không chỉ kể lại một giai đoạn lịch sử mà còn đặt ra câu hỏi về quyền lực và giới tính: một người phụ nữ phải trả giá thế nào khi bước vào trung tâm chính trị trong xã hội phong kiến? Sự lựa chọn của bà là toan tính cá nhân hay nỗ lực bảo toàn đất nước? Dù người đọc có đồng tình hay không với nhân vật, cuốn sách vẫn mở ra một cái nhìn đa diện về một nhân vật từng gây nhiều tranh cãi.
