Người Đàn Bà Đợi Mưa của Đỗ Tiến Thụy là một tiểu thuyết mang đậm không khí làng quê Việt Nam đương đại, nơi những biến động xã hội, những khát vọng âm thầm và nỗi cô đơn của con người được kể lại bằng giọng văn chậm rãi, giàu ám ảnh. Tác phẩm không chạy theo kịch tính bề mặt, mà lặng lẽ đi sâu vào đời sống nội tâm, đặc biệt là số phận và tâm thế của người phụ nữ trong không gian nông thôn đang đổi thay.
Câu chuyện xoay quanh hình ảnh một người đàn bà sống trong sự chờ đợi kéo dài, dai dẳng như hạn hán. “Đợi mưa” trong tiểu thuyết vừa là trạng thái tự nhiên của làng quê, vừa là ẩn dụ cho sự chờ đợi hạnh phúc, yêu thương và một lối thoát tinh thần. Người đàn bà ấy không được khắc họa như một cá nhân anh hùng hay bi kịch dữ dội, mà như một con người rất đời: nhẫn nhịn, cam chịu, nhưng bên trong là những dòng cảm xúc âm ỉ chưa bao giờ nguôi.
Nhân vật nữ trung tâm mang trên mình nhiều lớp thân phận: người vợ, người mẹ, người đàn bà cô độc giữa cộng đồng làng xã. Cuộc sống của chị gắn với những mùa vụ, những lời đồn, những ánh nhìn phán xét và cả những khoảng lặng không thể nói thành lời. Đỗ Tiến Thụy không biến nhân vật thành biểu tượng khô cứng, mà để chị hiện lên với đầy đủ mâu thuẫn: vừa khao khát yêu thương, vừa sợ hãi vượt ra khỏi những chuẩn mực quen thuộc.
Bên cạnh nhân vật chính, hệ thống nhân vật phụ trong truyện được xây dựng sinh động, phản ánh rõ nét cấu trúc xã hội nông thôn: những người đàn ông bất lực trước đời sống tinh thần, những người đàn bà khác cam phận hoặc toan tính, và cả những con người đứng bên lề, chứng kiến mà không thể can thiệp. Tất cả tạo nên một bức tranh làng quê không lý tưởng hóa, nhưng cũng không bi lụy.
Văn phong của Người Đàn Bà Đợi Mưa mộc mạc, giàu chất khẩu ngữ, nhưng được tiết chế cẩn thận. Đỗ Tiến Thụy có khả năng nắm bắt những chi tiết rất nhỏ của đời sống thường nhật: một cơn gió nóng, một bữa cơm nhạt, một đêm mất ngủ… Chính những chi tiết ấy tích tụ dần, tạo nên sức nặng cảm xúc cho toàn bộ câu chuyện. Mưa, hạn, đất đai và thiên nhiên không chỉ là bối cảnh, mà còn song hành với trạng thái tinh thần của con người.
Tác phẩm đặt ra những câu hỏi lặng lẽ về hạnh phúc, về tự do cá nhân và về vị trí của người phụ nữ trong xã hội truyền thống đang rạn nứt. Không có kết luận rạch ròi, không có sự phán xét đạo đức trực tiếp, Người Đàn Bà Đợi Mưa để người đọc tự cảm nhận nỗi buồn, sự bế tắc và cả những tia hy vọng mong manh ẩn dưới bề mặt đời sống.
Đây là cuốn tiểu thuyết phù hợp với những độc giả yêu văn học Việt Nam đương đại, quan tâm đến số phận con người trong không gian nông thôn và thích những câu chuyện chậm, sâu, giàu dư vị suy tư.
